Tử sâm

0
215
views

Tử sâm còn có tên gọi là mẫu mông, đồng tràng, chúng nhung, ngũ điểu hoa. Là loại cỏ sống 1 năm, cao 20-70cm. Hoa nở vào tháng 7-8, ra quả vào tháng 9-10. Sau khi thu hoạch quả chín, phơi khô cất giữ. Nó chủ yếu sinh trưởng ở vùng Giang Tô, Chiết Giang, An Huy.

Tử sâm vị đắng, cay, tính hàn. Chủ trị chứng thân thể lúc nóng lúc lạnh do tà khí tích tụ trong ngực bụng gây nên, còn có công dụng thông cửu khiếu, lợi đại tiểu tiện.

Trong Bản thảo cương mục có ghi: rễ tử sâm có màu tím đen, thịt bên trong màu trắng hồng, bên ngoài giống tiểu tử thảo, phơi 1 lần nắng biến thành màu đỏ. Tử sâm có thể thông cửu khiếu, trừ đại nhiệt tích tụ, tán máu tụ trong ruột. Vì thế, thời xưa người ta đã từng dùng tử sâm bào chế thành “Ô huê hoàn” để trị các bệnh đường ruột ở phụ nữ (hàn tà xâm nhập vào khoang bụng, kết u do khí huyết tích tụ gây ra). Tử sâm còn có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, hoạt huyết, lưu thông khí, trị đau, vì thế có thể trị các bệnh viêm gan cấp và mạn tính, dạ dày trướng đau, khí hư do thấp nhiệt, viêm tuyến sữa, đinh nhọt…

Tử sâm còn có thể tiêu trừ các loại lở loét, phù thũng, sưng đau, bụng dưới trướng, căng cứng, tắc nghẽn do máu ứ trệ. Vì vậy, có tác dụng rất tốt khi điều trị chứng tắc kinh ở phụ nữ. Trong một thời gian dài, tử sâm chỉ được dùng để trị chứng phong tê thấp, nhưng thực tế đời sau đã chứng minh, nó cũng có hiệu quả tốt đối với các bệnh về máu. Như có thể điều trị các chứng nôn ra máu, kiết lỵ ra máu, vết thương do kim loại, các vết ngoại thương bị chảy máu. Ngoài ra, nó còn có thể bổ hư ích khí, giải khát ích tinh, trị phù thũng chân tay.

Phương thuốc tham khảo

Trị kiết lỵ: lấy 250g tử sâm, dùng 5l nước sắc lấy 2l. Thêm 62g cam thảo, sắc lấy 500ml, chia làm 3 lần uống.

Trị nôn ra máu không ngừng: lấy tử sâm, nhân sâm, a giao (sao) mỗi loại một phần, nghiền nhỏ, uống với 3g nước ô mai. Cách khác: lấy tử sâm, cam thảo, a giao (sao) mỗi loại một phần, nghiền nhỏ. Mỗi lần dùng 3g với cháo gạo nếp loãng.

Trị mụn cơm có màu vàng hoặc đỏ nâu trên mặt: lấy tử sâm, đan sâm, nhân sâm, khổ sâm, sa sâm, mỗi loại 31g. Các vị thuốc trên nghiền nhỏ, thêm vào nhân hồ đào giã nát, hòa lên rồi nặn thành viên bằng hạt ngô, mỗi lần dùng 30 viên với nước trà.

Chia sẻ

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here